Τα αντιβιοτικά αποτελούν μία από τις σημαντικότερες ανακαλύψεις στην ιστορία της Ιατρικής και έχουν σώσει εκατομμύρια ζωές. Ωστόσο, η λανθασμένη χρήση τους παραμένει πολύ συχνή, με αποτέλεσμα την ανάπτυξη αντοχής των μικροβίων στα αντιβιοτικά, ενός από τα μεγαλύτερα προβλήματα δημόσιας υγείας παγκοσμίως.
Πολλοί από τους μύθους που κυκλοφορούν γύρω από τα αντιβιοτικά οδηγούν σε άσκοπη χρήση ή σε λάθη κατά τη θεραπεία. Ας δούμε ποιοι είναι οι πιο συνηθισμένοι.
Αλήθεια: Όχι.
Τα αντιβιοτικά δρουν μόνο εναντίον βακτηρίων και όχι εναντίον ιών.
Το κοινό κρυολόγημα, οι περισσότερες φαρυγγίτιδες, η βρογχιολίτιδα και η μεγάλη πλειονότητα των λοιμώξεων του ανώτερου αναπνευστικού προκαλούνται από ιούς. Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα αντιβιοτικά δε βοηθούν το παιδί να γίνει καλά πιο γρήγορα.
Αλήθεια: Όχι απαραίτητα!
Το χρώμα των εκκρίσεων αλλάζει φυσιολογικά κατά την εξέλιξη μιας ίωσης. Οι πράσινες ή κιτρινωπές μύξες από μόνες τους δεν αποδεικνύουν βακτηριακή λοίμωξη.
Ο παιδίατρος αξιολογεί ολόκληρη την κλινική εικόνα, και όχι μόνο το χρώμα των εκκρίσεων.
Αλήθεια: Όχι πάντα.
Ο πυρετός είναι ένας φυσιολογικός τρόπος με τον οποίο ο οργανισμός αντιμετωπίζει τόσο τις ιογενείς, όσο και τις βακτηριακές λοιμώξεις. Είναι αρκετά συνηθισμένο μία ίωση να προκαλεί πυρετό για αρκετές ημέρες. Ωστόσο, η διάρκεια ή το ύψος του πυρετού από μόνα τους δεν αρκούν για να αποφασίσουμε αν ένα παιδί χρειάζεται αντιβιοτικό.
Αλήθεια: Όχι, εκτός αν το συστήσει ο παιδίατρος.
Πολλά παιδιά βελτιώνονται μέσα σε 24-48 ώρες από την έναρξη της θεραπείας. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η λοίμωξη έχει αντιμετωπιστεί πλήρως.
Η διακοπή της αγωγής χωρίς ιατρική οδηγία μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο υποτροπής ή να συμβάλει στην ανάπτυξη ανθεκτικών μικροβίων.
Αλήθεια: Κάθε λοίμωξη είναι διαφορετική.
Το ίδιο παιδί μπορεί να εμφανίσει διαφορετικές λοιμώξεις που οφείλονται σε διαφορετικά μικρόβια ή ακόμη και σε ιούς.
Το αντιβιοτικό που χρειαζόταν πριν από λίγους μήνες μπορεί σήμερα να μην έχει καμία ένδειξη.
Αλήθεια: Δεν είναι ασφαλές.
Τα αντιβιοτικά δεν πρέπει να φυλάσσονται για μελλοντική χρήση ούτε να χορηγούνται χωρίς ιατρική εκτίμηση.
Επιπλέον, πολλά αντιβιοτικά σε εναιώρημα (σιρόπι) έχουν περιορισμένο χρόνο ζωής μετά την ανασύσταση και στη συνέχεια πρέπει να απορρίπτονται.
Αλήθεια: Δε συνιστάται.
Ακόμη και αν τα συμπτώματα μοιάζουν ίδια, η αιτία μπορεί να είναι διαφορετική.
Η σωστή επιλογή αντιβιοτικού, η δόση και η διάρκεια της θεραπείας εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες, όπως η ηλικία, το βάρος, το ιστορικό αλλεργιών και το πιθανό μικρόβιο.
Αλήθεια: Όχι.
Δεν υπάρχουν "δυνατά" και "αδύναμα" αντιβιοτικά.
Κάθε αντιβιοτικό είναι σχεδιασμένο να δρα απέναντι σε συγκεκριμένα βακτήρια. Στόχος του παιδιάτρου είναι να επιλέξει το κατάλληλο αντιβιοτικό και όχι απαραίτητα το πιο ευρέος φάσματος.
Η άσκοπη χρήση ευρέος φάσματος αντιβιοτικών αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης ανθεκτικών μικροβίων και μπορεί να προκαλέσει περισσότερες ανεπιθύμητες ενέργειες.
Αλήθεια: Όπως κάθε φάρμακο, μπορούν να προκαλέσουν ανεπιθύμητες ενέργειες.
Οι πιο συχνές είναι:
διάρροια
ναυτία
εξανθήματα
αλλεργικές αντιδράσεις (σπανιότερα)
Για αυτόν τον λόγο, δεν πρέπει να χορηγούνται όταν δεν υπάρχει πραγματική ανάγκη.
Αλήθεια: Όχι.
Η γρίπη προκαλούνται από τον ιό της γρίπης, απέναντι στον οποίο τα αντιβιοτικά δεν έχουν καμία δράση.
Η άσκοπη λήψη αντιβιοτικών όχι μόνο δεν βοηθά, αλλά μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες και να συμβάλει στην ανάπτυξη ανθεκτικών μικροβίων.
Τα αντιβιοτικά σώζουν ζωές όταν χρησιμοποιούνται σωστά. Όταν όμως λαμβάνονται χωρίς λόγο ή με λανθασμένο τρόπο, όχι μόνο δεν βοηθούν, αλλά μπορεί να βλάψουν τόσο το ίδιο το παιδί όσο και τη δημόσια υγεία, συμβάλλοντας στην εξάπλωση ανθεκτικών μικροβίων.
Εάν έχετε αμφιβολία για το αν το παιδί σας χρειάζεται αντιβιοτικό, συζητήστε με τον παιδίατρό σας. Η ιατρική εκτίμηση είναι πάντα η ασφαλέστερη επιλογή.
H Παιδίατρος δέχεται κατόπιν ραντεβού στο ιατρείο της στην οδό Λεωφόρος Δημοκρατίας 36 στα Μελίσσια. Υπάρχει η δυνατότητα εξέτασης σε ώρες εκτός λειτουργίας του ιατρείου, καθώς και κατ΄οίκον εξέτασης κατόπιν συνεννόησης. Τα ραντεβού πραγματοποιούνται στην Ελληνική, Αγγλική και Γερμανική γλώσσα.
