Καλοκαίρι και ενυδάτωση: Πόσο νερό χρειάζονται τα παιδιά;

Το καλοκαίρι σημαίνει παιχνίδι στην παραλία, ατελείωτες βόλτες και πολλές ώρες κάτω από τον ήλιο! Μέσα σε όλη αυτή τη διασκέδαση, όμως, υπάρχει κάτι που συχνά ξεχνάμε: την ενυδάτωση.

Τα παιδιά αφυδατώνονται πιο εύκολα από τους ενήλικες, καθώς το σώμα τους περιέχει μεγαλύτερο ποσοστό νερού και δεν ρυθμίζει τη θερμοκρασία του το ίδιο αποτελεσματικά. Επιπλέον, όταν παίζουν, είναι τόσο απορροφημένα που συχνά δε σταματούν ούτε για να πιουν νερό.

Η καλή ενυδάτωση βοηθά το σώμα να ρυθμίζει τη θερμοκρασία του, συμβάλλει στη σωστή λειτουργία του εγκεφάλου και των μυών, ενώ διατηρεί το παιδί δραστήριο και γεμάτο ενέργεια. Αντίθετα, ακόμη και μια ήπια αφυδάτωση μπορεί να προκαλέσει κόπωση, πονοκέφαλο, δυσκολία στη συγκέντρωση, ευερεθιστότητα ή μειωμένη αντοχή στο παιχνίδι.

Πόσο νερό χρειάζονται τα παιδιά;

Οι ανάγκες σε υγρά διαφέρουν από παιδί σε παιδί και επηρεάζονται από την ηλικία, το σωματικό βάρος, τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος και τη φυσική δραστηριότητα. Το καλοκαίρι, όταν η εφίδρωση είναι αυξημένη, οι ανάγκες αυτές μεγαλώνουν.

Eνας χρήσιμος οδηγός είναι ο εξής:

• Βρέφη 6–12 μηνών: περίπου 120-240 ml νερό την ημέρα, επιπλέον του μητρικού ή του βρεφικού γάλακτος.
• 1-3 ετών: περίπου 4 ποτήρια (1 λίτρο υγρών συνολικά την ημέρα, συμπεριλαμβανομένου του νερού και του γάλακτος).
• 4-8 ετών: περίπου 5 ποτήρια νερό (1,2 λίτρα), ανάλογα με τη δραστηριότητα.
• 9-13 ετών: περίπου 5,5-7,5 ποτήρια νερό (1,3-1,8 λίτρα).
• 14-18 ετών: περίπου 7-11 ποτήρια νερό (1,7-2,6 λίτρα), ανάλογα με το φύλο, τη ζέστη και τη φυσική δραστηριότητα.

Οι ποσότητες αυτές αφορούν τη συνολική πρόσληψη υγρών μέσα στην ημέρα, δηλαδή νερό, γάλα και τα υγρά που περιέχονται στις τροφές, όπως τα φρούτα και τα λαχανικά. Όταν το παιδί αθλείται, παίζει πολλές ώρες έξω ή επικρατούν πολύ υψηλές θερμοκρασίες, χρειάζεται ακόμη περισσότερα υγρά.

Πώς καταλαβαίνω ότι το παιδί είναι καλά ενυδατωμένο;

Ένας απλός τρόπος είναι να παρατηρήσετε το χρώμα των ούρων. Όταν είναι ανοιχτό κίτρινο, το παιδί πιθανότατα είναι καλά ενυδατωμένο. Αντίθετα, σκουρόχρωμα ούρα ή λίγες ουρήσεις μέσα στην ημέρα μπορεί να αποτελούν ένδειξη ότι χρειάζεται περισσότερα υγρά.

Άλλα σημάδια αφυδάτωσης μπορεί να είναι το στεγνό στόμα, η έντονη δίψα, η μειωμένη ενεργητικότητα, η ζάλη ή ο πονοκέφαλος. Σε βρέφη και μικρά παιδιά μπορεί επίσης να παρατηρηθούν λιγότερες βρεγμένες πάνες ή απουσία δακρύων όταν κλαίνε.

Είναι το νερό η καλύτερη επιλογή;

Ναι. Για τη συντριπτική πλειονότητα των παιδιών, το νερό είναι το ιδανικό ρόφημα για την καθημερινή ενυδάτωση.

Καλό είναι να προσφέρεται συχνά μέσα στην ημέρα, χωρίς να περιμένουμε το παιδί να διψάσει. Η δίψα αποτελεί ήδη ένα από τα πρώτα σημάδια ότι ο οργανισμός χρειάζεται περισσότερα υγρά.

Ένα παγούρι με δροσερό νερό στις βόλτες, στην παραλία ή στην παιδική χαρά μπορεί να ενθαρρύνει το παιδί να πίνει πιο συχνά.

Και οι χυμοί;

Πολλοί γονείς αναρωτιούνται αν ένας φυσικός χυμός μπορεί να αντικαταστήσει το νερό. Η απάντηση είναι όχι.

Παρότι ο 100% φυσικός χυμός περιέχει βιταμίνες και αντιοξειδωτικά, δεν προσφέρει τα ίδια οφέλη με το ολόκληρο φρούτο. Κατά την παρασκευή του χάνονται οι περισσότερες φυτικές ίνες, οι οποίες συμβάλλουν στον κορεσμό και στη σωστή λειτουργία του εντέρου. Επιπλέον, ακόμη και ο φυσικός χυμός περιέχει σημαντική ποσότητα σακχάρων.

Ακόμη μεγαλύτερη προσοχή χρειάζεται στα ποτά με γεύση φρούτων που απευθύνονται σε παιδιά. Πολλά από αυτά περιέχουν μεγάλη ποσότητα προστιθέμενων σακχάρων και ελάχιστο πραγματικό χυμό.

Οι διεθνείς επιστημονικές εταιρείες συνιστούν το νερό ως το βασικό ρόφημα για την ενυδάτωση, ενώ ο χυμός θα πρέπει να καταναλώνεται μόνο περιστασιακά και σε μικρές ποσότητες. Το ολόκληρο φρούτο αποτελεί πάντα την καλύτερη επιλογή έναντι του χυμού.

Χρειάζονται τα παιδιά ενεργειακά ποτά;

Η απάντηση εδώ είναι ξεκάθαρη: όχι.

Τα ενεργειακά ποτά δε συνιστώνται σε παιδιά και εφήβους. Περιέχουν μεγάλες ποσότητες καφεΐνης, ζάχαρης και άλλων διεγερτικών ουσιών, οι οποίες μπορεί να προκαλέσουν ταχυκαρδία, νευρικότητα, αϋπνία, πονοκεφάλους και αυξημένη αρτηριακή πίεση.

Το καλοκαίρι, όταν οι έφηβοι έχουν περισσότερο ελεύθερο χρόνο, παρατηρείται συχνά αυξημένη κατανάλωσή τους. Είναι σημαντικό οι γονείς να συζητούν μαζί τους για τους πιθανούς κινδύνους και να τους ενθαρρύνουν να επιλέγουν νερό για την ενυδάτωσή τους.

Μικρά μυστικά για να πίνει το παιδί περισσότερο νερό

Δεν αγαπούν όλα τα παιδιά το νερό, όμως υπάρχουν μερικοί απλοί τρόποι να γίνει πιο ελκυστικό:

• Έχετε πάντα μαζί σας ένα παγούρι.
• Προσφέρετε νερό πριν, κατά τη διάρκεια και μετά το παιχνίδι.
• Δώστε το καλό παράδειγμα πίνοντας κι εσείς νερό.
• Προσφέρετε φρούτα και λαχανικά με υψηλή περιεκτικότητα σε νερό, όπως καρπούζι, πεπόνι, φράουλες, ροδάκινα, αγγούρι και ντομάτα.
• Αν θέλετε λίγη επιπλέον γεύση, μπορείτε να προσθέσετε στο νερό φέτες λεμονιού, πορτοκαλιού ή λίγα φύλλα δυόσμου, χωρίς ζάχαρη.

Το πιο σημαντικό μήνυμα

Το καλοκαίρι δεν χρειάζεται να μετράμε με αγωνία κάθε ποτήρι νερού που πίνει το παιδί. Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι να του προσφέρουμε συχνά νερό, να το ενθαρρύνουμε να πίνει πριν διψάσει και να παρατηρούμε αν παραμένει ζωηρό, δραστήριο και καλά ενυδατωμένο.

Άλλωστε, όταν η θερμοκρασία ανεβαίνει, το πιο δροσιστικό και υγιεινό ρόφημα παραμένει και το πιο απλό: ένα ποτήρι δροσερό νερό!